FUEN, BM Özel Raportörünü Uyumlu Bir AB Azınlık Koruma Çerçevesini Savunmaya Çağırdı

20 Ocak 2026 Salı günü, Avrupa Milletleri Federal Birliği’nden (FUEN) bir heyet, Avrupa Birliği bünyesinde ulusal azınlıklar için birleşik koruma standartlarının eksikliğini görüşmek üzere BM Azınlık Sorunları Özel Raportörü Nicolas Levrat ile Brüksel’de bir araya geldi. FUEN Başkanı Olivia Schubert ve Avrupa Diyalog Forumu (EDF) Sözcüsü Jens A. Christiansen, Özel Raportör’e 38 ülkede 120'’en fazla üye kuruluşu temsil eden kuruluşun yetki alanı hakkında bilgi verdi. Görüşmede FUEN’in en önemli projeleri ve savunuculuk çalışmaları sunuldu.

Toplantı, Profesör Levrat’ın BM Azınlık Hakları Bildirgesi’nin uygulanmasını değerlendirmek amacıyla AB kurumlarına gerçekleştirdiği inceleme ziyareti kapsamında gerçekleşti. Tartışma, Avrupa’da azınlık haklarının geleceği için temel teşkil eden stratejik sütunlara odaklandı.

Azınlık Güvenlik Paketi Girişimi’nin (MSPI) 2025 yılında Avrupa Adalet Divanı tarafından nihai olarak reddedilmesinin ardından FUEN; azınlık haklarını AB politikası düzeyine taşımaya yönelik hukuki araçların tükendiğini vurguladı. FUEN, koruma amaçlı bir yasal çerçeve bulunmaması nedeniyle, ulusal azınlık haklarının son on yılda gerilediğini ve birçok topluluğun kültürel asimilasyonla karşı karşıya kaldığını belirtti. Halihazırda FUEN, ulusal azınlıklar konusunda uyumlu bir Avrupa politikası savunmak için yeni bir strateji geliştirme üzerinde çalışıyor.

FUEN, dilsel azınlıkların komşu ülkelerdeki kendi dillerinde yayınlanan görsel-işitsel içeriklere erişimini engelleyen coğrafi engelleme (geoblocking) konusunu bir ayrımcılık biçimi olarak gündeme getirdi. Heyet, FUEN Kongresi’nde FUEN, Güney Tirol ve Belçika’nın Almanca konuşan topluluğu tarafından imzalanan ve daha fazla bölgenin katılması beklenen Coğrafi Engelleme Deklarasyonu’na dikkat çekti. Deklarasyon, söz konusu engellerin kaldırılması çağrısında bulunuyor.

Dile getirilen temel bir endişe de ‘‘politika boşluğu’’ ve AB Komisyonu bünyesinde ulusal azınlıklar için atanmış bir muhatabın bulunmamasıydı. Çok dillilik konusunda Eğitim ve Kültür Genel Müdürlüğü (DG EAC) ile iş birliği mevcut olsa da çoğu departman azınlık meselelerini geçici (ad hoc) veya dışlayıcı bir şekilde ele almaktadır. FUEN, Azınlık Sorunlarından Sorumlu bir AB Komiseri atanması veya departmanlar arası bir koordinasyon mekanizması kurulması çağrısında bulundu.

AB’nin azınlık koruma standartlarının yokluğunda FUEN, bu alanda AB ile BM ve Avrupa Konseyi gibi uluslararası ortaklar arasında kalıcı bir koordinasyonun sağlanmasını savunuyor. Heyet, kıta genelinde koruma standartlarını birbirine yaklaştırmak için daha güçlü bir iş birliğinin gerekli olduğuna işaret etti. FUEN, en iyi uygulamaları teşvik etmek ve zorlu azınlık sorunlarına çözümler bulmak amacıyla BM Özel Raportörü koordinasyonunda kurumlar arası bir çalışma grubu oluşturulmasını önerdi.

Heyet ayrıca; FUEN’in Brüksel’de azınlık meseleleri üzerine çalışan diğer ortaklarla, özellikle de sivil toplum kuruluşları, bazı azınlık bölgelerinin Brüksel ofisleri, Azınlıklar İntergrubu ve Avrupa Bölgeler Komitesi ile yürüttüğü iyi diyalog ve yapıcı iş birliğinin altını çizdi.

Profesör Levrat, heyete verdiği bilgiler için teşekkür ederek, alınan bu bilgilerin ziyaret sonrası AB’ye sunacağı tavsiyelere dahil edileceğini belirtti. Sahadaki gerçekleri ele almak için yapıcı öneriler geliştirme niyetinde olduğunu ifade etti. Özel Raportör’ün nihai raporunu Mart 2027’de BM İnsan Hakları Konseyi’ne sunması bekleniyor.